લેખક : સંજય રૈયાણી બીજો ભાગ વ્યક્તિગત જીવંત રહેવાની ભાવનાથી આગળ વધીને સામાજિક જવાબદારી પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે. તે સંકુચિત વિચારધારા પર પ્રશ્ન ઉઠાવે છે અને વાચકોને એ તપાસવા પ્રેરે છે કે શું યોગદાન વિનાની સફળતા ક્યારેય સાચા અર્થમાં સંતોષકારક હોઈ શકે?લેખ:આજે ઘણા લોકો માત્ર એક નાની સીમામાં વિચારે છે — 'હું અને મારું પરિવાર'.પોતાના પરિવારની સંભાળ લેવી મહત્વપૂર્ણ અને જરૂરી છે, પણ જ્યારે જીવનનો ઉદ્દેશ્ય ત્યાં જ પૂરો થઈ જાય, ત્યારે દૃષ્ટિ મર્યાદિત બની જાય છે.જેઓ સારો અભ્યાસ કરે છે, સારા પૈસા કમાય છે અથવા NRI તરીકે વિદેશમાં સ્થાયી થાય છે, તેઓ પણ ઘણીવાર અંગત સુખ-સુવિધામાં જ કેદ રહે છે.તેઓ કમાય છે, આરામદાયક જીવન જીવે છે અને પોતાનું ભવિષ્ય સુરક્ષિત કરે છે.પરંતુ એક પ્રમાણિક પ્રશ્ન થાય છે:જો સંપત્તિનો ઉપયોગ માત્ર એક જીવન કે એક ઘર પૂરતો જ હોય, તો તેનો સાચો અર્થ શું?શું સફળતા એટલે માત્ર પોતાના માટે કમાવવું અને ખર્ચવું?હેતુ વિનાના નાણાં માત્ર ઉપભોગ બની જાય છે.યોગદાન વિનાનું શિક્ષણ અધૂરું રહી જાય છે.જવાબદારી વિનાની સફળતા ખાલીપો અનુભવે છે.હું દ્રઢપણે માનું છું કે જીવન અને દૈવી શક્તિ હંમેશાં વિસ્તારને ટેકો આપે છે, સંકોચનને નહીં.જ્યારે આપણી વિચારસરણી સ્વાર્થી અને મર્યાદિત હોય છે, ત્યારે તકો અને વિકાસ પણ મર્યાદિત રહે છે.આવી વ્યક્તિ કદાચ કમાઈ શકે, પણ તેની પૂરી ક્ષમતા મુજબ નહીં.તેઓ સફળ થઈ શકે, પણ ઊંડા સંતોષ વિના.અર્થપૂર્ણ જીવન ત્યારે શરૂ થાય છે જ્યારે આપણો 'શા માટે' (WHY) 'હું' થી આગળ વધે છે.આપણે અભ્યાસ શા માટે કરવો જોઈએ?માત્ર નોકરી માટે જ નહીં, પણ જાગૃતિ, સંસ્કૃતિ અને મૂલ્યો કેળવવા માટે.આપણે શા માટે કમાવવું જોઈએ?માત્ર લક્ઝરી અને સુખ માટે જ નહીં, પણ પરિવારને ટેકો આપવા, અન્યને બેઠા કરવા અને સમાજને મજબૂત બનાવવા માટે.આપણે લગ્ન કેમ કરવા જોઈએ અને સંતાનોનો ઉછેર કેમ કરવો જોઈએ?માત્ર પરંપરાને અનુસરવા માટે નહીં, પણ શિક્ષિત, સંસ્કારી અને જવાબદાર ભાવિ નાગરિકો તૈયાર કરવા માટે.આનો અર્થ અંગત સફળતા છોડી દેવી એવો નથી.પરંતુ સફળતાની સાથે જવાબદારી ઉમેરવી એવો છે.જો દરેક વ્યક્તિ એમ જ વિચારે કે,“મારું નાણું, મારું સુખ, મારું જીવન,”તો સમાજ સંપત્તિમાં સમૃદ્ધ થઈ શકે પણ સંસ્કારોમાં ગરીબ બની જશે.પરંતુ જ્યારે લોકો પોતાનાથી આગળ વિચારે છે —જ્યારે તેમના જીવનના હેતુમાં સેવા, યોગદાન અને સંસ્કૃતિનો સમાવેશ થાય છે —ત્યારે સમાજ કુદરતી રીતે વધુ મજબૂત, સ્વસ્થ અને સંતુલિત બને છે.નાની દ્રષ્ટિ નાના પરિણામો લાવે છે.વિશાળ દ્રષ્ટિને જીવન પોતે જ વિશાળ ટેકો પૂરો પાડે છે.ચાલો આપણે વિચારીએ:શું આપણે માત્ર અસ્તિત્વ ટકાવી રાખવા માટે જીવી રહ્યા છીએ?કે પછી આપણે મૂલ્યો ઉમેરવા માટે જીવી રહ્યા છીએ?સ્વાર્થી હેતુ માત્ર અસ્તિત્વ (Existence) બનાવે છે.એક વ્યાપક હેતુ અર્થપૂર્ણ માનવ જીવન (Meaningful Life) બનાવે છે.ભાગ ૧ નું રિવિઝન અનિવાર્ય છે.લેખક : સંજય રૈયાણી
.jpg)
