મહિલા શક્તિનો દાખલો ટંકારા આર્ય સમાજ પુત્રી પાઠશાળા, દેના બેંકના સાળા દ્વારા સંચાલન ટંકારા આર્યસમાજ નો આછેરો પરીચય જન્મ શતાબ્દી મહોત્સવની ઉજવણી પછી ટંકારામાં યોગ્ય સ્મારક બનાવવું જોઈએ. વિવિધ ઓફરો આવવા લાગી. ઘણા વિદ્વાનોનો અભિપ્રાય હતો કે ટંકારા ગામમાં ઋષિની સુંદર પ્રતિમાની સ્થાપના કરવી જોઈએ. પરંતુ આ દરખાસ્તમાં 'મૂર્તિપૂજા' શરૂ થવાની ભીતિને ધ્યાનમાં રાખીને, ઘણા વિચારકોએ તેનો વિરોધ કર્યો, અને તેઓએ ટંકારામાં ગુરુકુળની સ્થાપના કરવાનો પ્રસ્તાવ મૂક્યો. અહીં સંસ્કૃત પાઠશાળાની સ્થાપના કરવા માટે કેટલાક આર્યોની સંમતિ હતી. પરંતુ અંતે, આ બાબતમાં સર્વસંમતિ હતી કે, જન્મ ઘર ખરીદ્યા પછી, ઋષિ સ્મારકની સંસ્થામાં જાઓ. કે ઋષિ દયાનંદે તેને કોઈ યોગ્ય સ્વરૂપમાં સ્થાપિત કરી આ વિચારો ટંકારાના રહેવાસીઓએ આર્ય સમાજના વિચારોમાંથી મેળવ્યા છે. ઋષિએ ટંકારામાં આર્ય સમાજને કાયમી સ્વરૂપ આપવાનો પ્રસ્તાવ મૂક્યો જે અમને ખૂબ પ્રભાવિત સ્મારક બનાવવામાં સ્થાપિત કરીને શક્ય બનશે. ટંકારાના વૈદ્યરાજ ચતુર્ભુજ શિવજી ત્રિવેદી અને અન્ય કાર્યકરોએ સદીમાં પધારેલા આર્ય આગેવાનો સમક્ષ પોતાની ઈચ્છા વ્યક્ત કરી હતી. પરિણામે, ઉત્સવના છેલ્લા દિવસે એટલે કે મહાશિવરાત્રી, 1982વિક્રમી, 11મી ફેબ્રુઆરી 1926ના રોજ, શ્રી સ્વામી શ્રદ્ધાનંદજી, શ્રી મહાત્મા નારાયણ સ્વામીજી, સ્વામી શંકરાનંદજી અને પ્રો.રામદેવજી (આચાર્ય, ગુરુકુલ કાંગરી) વગેરે જેવા અન્ય મહાનુભાવોની હાજરીમાં આર્ય સમાજ ટંકારાની સ્થાપના ખૂબ જ ધામધૂમથી કરવામાં આવી હતી. આર્યસમાજના ક્રાંતિકારી વિચારોને આત્મસાત કરીને પોતાની જાતને ધન્ય માનનારાઓ ટંકારામાં હતા, પરંતુ આર્યોની ગણતરીમાં બહુ ઓછા છે, ઘેટાં બકરાના ટોળાથી પોતાનું અલગ અસ્તિત્વ સ્થાપિત કરે છે. આર્ય સમાજ ટંકારાની સૌપ્રથમ આત્મીય સભાની રચના વિચારધારકો વચ્ચે થઈ હતી. જેમાં પદાધિકારીઓની આ રીતે નિમણૂક કરવામાં આવી હતી,આચાર્ય રેવાલાલ રામચરણ, મંત્રી ચતુર્ભુજ શિવજી ત્રિવેદી, ખજાનચી નારણભાઈ કાનજીભાઈ પીઠવા અને સભ્યો ડુંગરશીભાઈ રામજીભાઈ સુથાર,ભલ્લાભાઈ વશરામભાઈ ગઢવી વગેરે.આર્ય સમાજનું મુખ્ય કાર્ય વેદોનો પ્રચાર છે.અને વેદોના પ્રચારનું મુખ્ય માધ્યમ સાપ્તાહિક સંમેલન છે. તેથી ટંકારામાં આર્યસમાજ દ્વારા વિવિધ સ્થળોએ સાપ્તાહિક-પારિવારિક સત્સંગ શરૂ કરવામાં આવ્યા હતા.યજ્ઞો, સ્તોત્રો, ઋષિ ગ્રંથોનો સ્વઅધ્યયન વગેરે થવા લાગ્યા. જો કે આ પ્રારંભિક તબક્કો હતો, છતાં પ્રચાર કાર્યે ક્રાંતિનો પરિચય આપ્યો. ટંકારા દેશના આર્ય લોકોમાં ઋષિનું જન્મસ્થળ છે. દરેક ઋષિ ભક્તના મનમાં આ લાગણી જન્મવા લાગી કે એક વાર ટંકારા જવું જોઈએ. ચાલો આપણે પણ એક વખત ડેમી નદીમાં સ્નાન કરીને ધન્ય બનીએ જેમાં મૂળશંકર તેમના સાથીઓ સાથે ડૂબકી મારતા હતા. કુબેરનાથ શિવાલય જુઓ, જ્યાંથી મૂળશંકરે શંકરના મૂળ (સાચા ભગવાન)ને મેળવવાની પ્રેરણા લીધી હતી. દેશભરમાંથી સન્યાસી, વનપ્રસ્થિ, શ્રેષ્ઠી, ગુરુકુળો, શૈક્ષણિક સંસ્થાઓના સંચાલકો અને સામાન્ય આર્ય નરનારીઓ ટંકારા આવવા લાગ્યા. આર્ય સમાજ ટંકારા એક નાનું એકમ હતું, તેનું પોતાનું મકાન ન હતું, આવક ન હતી અને કામદારો ઓછા હતા, પણ હૃદય ભક્તિથી ભરેલું હતું. જે કોઈ આવે તેને આવકારવામાં આવ્યો. ભોજન, રહેવા અને પ્રવચન વગેરેની પણ વ્યવસ્થા કરવામાં આવી હતી. જન્મ ગૃહ, શિવ મંદિર અને ટંકારાની મુલાકાત લેવામાં આવતી હતી. જેથી મુલાકાતીઓ સંતુષ્ટ હતા. આ ક્રમમાં, જુલાઈ 1927 માં, મોગાના પ્રખ્યાત આંખના ડૉક્ટર ડૉ. મથુરાદાસજી ટંકારા આવ્યા. તેમણે અહીં આર્યોનો ઉત્સાહ જોયો, ટંકારાનું વાતાવરણ જોયું. વિચાર્યું કે ટંકારામાં આર્ય સમાજ દ્વારા કેટલિક પ્રવુતી ચલાવી શકાય છે. જેમાં સંસ્કૃત પાઠશાળા, દયાનંદ ચેરિટેબલ ડિસ્પેન્સરી અને દયાનંદ કન્યા પુત્રી પાઠશાળા ચલાવવાની દરખાસ્ત કરી અને નાણાકીય સહાયની જવાબદારી ઉપાડવાની ખાતરી આપી. ટંકારાના રહેવાસીઓ માટે, આ પ્રવૃત્તિઓ આર્ય સમાજની નજીક લાવવામાં અર્થપૂર્ણ હતી. ભવાનીશંકર ત્રિવેદી સંસ્કૃત પાઠશાળામાં સેવા આપતા હતા. ચતુર્ભુજ શિવજીએ દવાખાનાનો હવાલો સંભાળ્યો. પરંતુ થોડા સમય પછી આ બંને વૃત્તિઓ બંધ થઈ ગઈ. કન્યા શાળા ધીમી ગતિએ ચાલુ રહી. સ્થાનિક આર્યોએ સમય આપી શકે એવા વ્યક્તિની જરૂર હતી. દરમિયાન કચ્છ નિવાસી શેઠ રાઘવજી પુરૂષોત્તમની પ્રેરણાથી\ ગિરધરલાલ ગોવિંદજી મહેતા દેના બેંક વાળાના સાળા ટંકારા પધાર્યા. તેઓ ઇટોલા (વડોદરા પાસે) ખાતે ગુરુકુળમાં ફરજ બજાવતા હતા. તેઓ મગજ વિજ્ઞાનના નિષ્ણાત હતા. ઋષિનું ઋણ ચૂકવવાની પ્રતિજ્ઞા લઈને તેણે ટંકારાને પોતાની કાર્યભૂમિ બનાવી. આર્યસમાજ ટંકારાને જાણે જીવનદાતા મળી ગયા હોય તેમ કન્યા પાઠશાળાની ખૂબ જ ખંતથી સંભાળ લીધી. શેઠ રાઘવજી પુરુષોત્તમ ગિરધરલાલ જી મહેતાની શક્તિને ઓળખતા હતા. ટંકારામાં કન્યા બ્રહ્મચર્ય આશ્રમ સ્થાપવા સૂચન કર્યું હતું.ગિરધરલાલજી મહેતાએ તેને ચલાવવા માથે ઉપાડ્યું. પરિણામે, વર્ષ 1932 માં, જૂન મહિનાથી, શ્રીમદ દયાનંદ કન્યા બ્રહ્મચર્ય આશ્રમની સ્થાપના કરવામાં આવી. ભાડાના આવાસમાં, 20 (વીસ) છોકરીઓને રહેવાની અને ભોજન શિક્ષણની મફત સુવિધા આપવામાં આવી હતી. આ રીતે આર્ય સમાજ ટંકારા દ્વારા કન્યાપુત્રી પાઠશાળા અને કન્યા બ્રહ્મચર્ય આશ્રમ એમ બે સંસ્થાઓ ચલાવવામાં આવી. જેની જવાબદારી ગિરધરલાલજી મહેતાએ લીધી હતી. આ વલણ 1935 સુધી સરળતાથી ચાલુ રહ્યું. એ પછી શેઠ રાઘવજી તરફથી મળતી આર્થિક સહાય બંધ થવાને કારણે બ્રહ્મચર્ય આશ્રમ બંધ થઈ ગયો. કન્યા શાળા માટે શેઠજીનો સહયોગ,મોરબી સ્ટેટ અને ટંકારાના રહેવાસી ડુંગરશીભાઈ રામજીભાઈ સુથાર તરફથી આર્થિક સહયોગ મળ્યો. 1935 સુધીમાં આ વલણ શ્રીમતી શાંતાબહેન શાહ દ્વારા સરળતાથી ચાલતું હતું.અનુદાન મળતું હતું, તે પણ બંધ; હજુ પણ ડૉ. મથુરાદાસ જી મોગાવાલેએ તેમની ગ્રાન્ટ રોકી ન હતી. માત્ર આટલી ગ્રાન્ટથી દીકરીની શાળા ચલાવવી અશક્ય લાગતું હતું, પરંતુ આ આફતની ઘડીમાં ટંકારામાં તેમની સેવામાં ફરજ બજાવતા શ્રીમતી ચંચલબહેન પાઠકે પણ દીકરીની શાળાની શિક્ષિકાનું કામ સંભાળી લીધું હતું, અને તેમના વર્ગને પગાર ચૂકવ્યો હતો. 1 થી 7. આ કન્યા શાળા શ્રીમતી શાહ સાથે કન્યાઓમાં પ્રથમ હતી. તેણીએ આર્ય...
.jpg)
