લેખક: સંજય રૈયાણીહજુ બે દિવસ પહેલા જ મારા એક ભાઈ સાથે વાત થઈ રહી હતી, ત્યારે તેમણે કહ્યું, “બધાને બધી જ ખબર હોય છે. મારે કંઈ નવું વાંચવાની કે શીખવાની જરૂર નથી.”મેં હસીને જવાબ આપ્યો, “હા, એ વાત સાચી છે. આમ જુઓ તો બધાને બધું જ ખબર છે.”હકીકતમાં, આ આપણો કોઈ પહેલો જન્મ નથી. આ કદાચ 50મો જન્મ હોય કે 500મો — આપણે નથી જાણતા. ઘણી બધી વસ્તુઓ અને જ્ઞાન સંસ્કાર સ્વરૂપે પહેલેથી જ આપણી અંદર પડેલા છે. પણ વાસ્તવિકતા એ છે કે આ જ્ઞાનનો મોટો હિસ્સો અંદર ક્યાંક દબાયેલો કે સુષુપ્ત અવસ્થામાં હોય છે.જ્યારે આપણે કહીએ છીએ કે “મને આ ખબર છે,” ત્યારે એનો અર્થ એ છે કે એ જ્ઞાન આપણી અંદર ક્યાંક પહેલેથી મોજૂદ છે, પણ તે અત્યારે વપરાશમાં નથી.પરંતુ, ક્યારેક આપણને જીવનમાં એક 'જામવંત'ની જરૂર પડે છે — કોઈ એવી વ્યક્તિ, કોઈ પુસ્તક કે કોઈ અનુભવ, જે આપણી અંદર છુપાયેલી અસીમ શક્તિ અને ડહાપણની આપણને યાદ અપાવે. જે રીતે જામવંતે હનુમાનજીને તેમની ભૂલાયેલી શક્તિઓ યાદ અપાવી હતી, તેમ આપણી આંતરિક ક્ષમતાઓને જગાડવા માટે બહારથી કોઈ પ્રેરણાની જરૂર પડે છે.માત્ર જ્ઞાન હોવું એ બહુ મહત્વનું નથી. ખરેખર મહત્વનું એ છે કે તમે એ જ્ઞાનનો ઉપયોગ ક્યારે, ક્યાં અને કેવી રીતે કરો છો.જો જ્ઞાનનો અમલ ન થાય, તો તેનું કોઈ મૂલ્ય નથી. વિચાર કરો, જો આપણે આપણા મોબાઈલની એપ્લિકેશન સમયસર 'અપડેટ' ન કરીએ, તો તે કામ કરવાનું બંધ કરી દે છે. માણસનું પણ એવું જ છે. આજનું જ્ઞાન કદાચ આવતીકાલે કામ ન પણ આવે. દુનિયા સતત બદલાઈ રહી છે, અને એટલે જ આપણે પણ દરરોજ પોતાને 'અપગ્રેડ' કરવા પડશે.જો આપણે શીખવાનું બંધ કરી દઈએ, તો ધીરે ધીરે આ દુનિયામાં આપણી કિંમત અને પ્રસ્તુતતા (Relevancy) ઘટવા લાગે છે.તેથી જીવનનો મંત્ર એકદમ સરળ રાખજો:Keep evolving to stay relevant in life. (જીવનમાં ટકી રહેવા માટે સતત વિકસતા રહો.)આપણી ઘણી જૂની અને 'ઘસી-પીટી' આવડતો કદાચ ભૂતકાળમાં સારી રીતે કામ કરી ગઈ હશે, પણ આજના ફાસ્ટ યુગમાં નવા વાતાવરણ અને નવી સ્કીલ્સને સમજવી અનિવાર્ય છે. આ વાત માત્ર પૈસા કે વ્યવસાય પૂરતી નથી, પણ આપણા સંબંધો, આપણી વિચારસરણી અને આધ્યાત્મિક વિકાસ માટે પણ એટલી જ જરૂરી છે.જે લોકો સતત શીખતા રહે છે, તેઓ જ સાચા અર્થમાં જીવે છે. જેમને એવું લાગે છે કે તેઓ બધું જ જાણે છે, તેમનો વિકાસ ત્યાં જ અટકી જાય છે.આ લેખ મેં કોઈને ખોટા સાબિત કરવા માટે નથી લખ્યો, પણ આપણને એ યાદ અપાવવા લખ્યો છે કે જીવન એ શીખવાની એક નિરંતર યાત્રા છે. જે ક્ષણે આપણે માની લઈએ છીએ કે આપણે મંજિલ પર પહોંચી ગયા છીએ, તે જ ક્ષણે આપણી પ્રગતિના દરવાજા બંધ થઈ જાય છે.સિગ્નેચર લાઈન:“સાચું જ્ઞાન તે દિવસે શરૂ થાય છે, જે દિવસે આપણે સ્વીકારીએ છીએ કે હજુ ઘણું શીખવાનું બાકી છે.”— Sanjay Raiani (સંજય રૈયાણી)
.jpg)
