લેખક : સંજય રૈયાણી'જીવન ખૂબ જ ઝડપથી બદલાય છે; હંમેશા ચહેરા પર સ્મિત રાખીને, નિરંતર અને ગરિમાપૂર્વક તેની સાથે અનુકૂળ થાઓ.'બદલાવ એ માત્ર એક વિકલ્પ નથી; તે જીવન આપણને આપેલી સૌથી મોટી તકોમાંની એક છે.ભૂતકાળમાં, આપણે રોજ સવારના અખબારની આતુરતાથી રાહ જોતા હતા. આપણે ગર્વથી કહેતા, 'આ આજનું છાપું છે,' અને નવીનતમ સમાચાર વાંચવાનો આનંદ માણતા. મોટાભાગની માહિતી તાજી અને ઉત્તેજક લાગતી કારણ કે તે વર્તમાન ઘટનાઓનો આપણો મુખ્ય સ્ત્રોત હતો.જો કે, સમય બદલાઈ ગયો છે. આજે, આપણે ઘણીવાર એ જ સમાચાર ટેલિવિઝન, મોબાઈલ ફોન અને ડિજિટલ પ્લેટફોર્મ પર ખૂબ વહેલા જોઈ લઈએ છીએ. ક્રિકેટનું જ ઉદાહરણ લો. આપણે ટીવી અને મોબાઈલ ઉપકરણો પર મેચ લાઈવ જોઈ શકીએ છીએ.હજારો યુટ્યુબર્સ (YouTubers) તેમના પોડકાસ્ટ અને વિશ્લેષણ દ્વારા દરેક મેચ પર ચર્ચા કરે છે. આપણે ગુગલ (Google), ક્રિકબઝ (Cricbuzz) અને અન્ય ઘણા પ્લેટફોર્મ પર તરત જ સ્કોર ચેક કરી શકીએ છીએ. પરિણામે, અખબારો હવે પહેલા જેવી નવીનતાનો અહેસાસ કરાવી શકતા નથી.પોતાની પ્રાસંગિકતા (Relevance) જાળવી રાખવા માટે, અખબારોએ બદલાવ અપનાવવો પડ્યો છે. હવે તેઓ બ્રેકિંગ ન્યૂઝથી આગળ વધીને ગુણવત્તાયુક્ત લેખો, ઊંડાણપૂર્વકનું વિશ્લેષણ, નિષ્ણાતોના અભિપ્રાયો અને વિશિષ્ટ કોલમ પર વધુ ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે જે વાચકોને મૂલ્ય પ્રદાન કરે છે.આ જ સિદ્ધાંત જીવનના લગભગ દરેક ક્ષેત્રને લાગુ પડે છે. જેમ જેમ સમય બદલાય છે તેમ તેમ આપણે પણ બદલાવું જ પડશે. આપણે પોતાને અનુકૂળ બનાવતા, આપણી કુશળતાને અપગ્રેડ કરતા અને વિશ્વમાં આપણો પ્રભાવ વધારતા શીખવાની જરૂર છે.બદલાવ હવે પસંદગી નથી; તે એક અનિવાર્યતા છે.સાચી કેળવણી ગ્રેજ્યુએશન (સ્નાતક) પછી જ શરૂ થાય છેહું તમામ યુવાનોનું ધ્યાન આકર્ષિત કરવા માંગું છું.ગ્રેજ્યુએશન પૂર્ણ કર્યા પછી, તમારી જાતને આ થોડા મહત્વપૂર્ણ પ્રશ્નો પૂછો:મારી ઔપચારિક શિક્ષણ પૂર્ણ કર્યા પછી મેં શું વાંચ્યું છે?મેં કેટલા પુસ્તકો વાંચ્યા છે?મેં કેટલા ઓડિયોબુક્સ (Audiobooks) સાંભળ્યા છે?મેં કેટલા સેમિનાર, વર્કશોપ અથવા ટ્રેનિંગ પ્રોગ્રામ્સમાં ભાગ લીધો છે?મેં કઈ નવી કુશળતા (Skills) વિકસાવી છે?જીવનનું જ્ઞાન મેળવવાની સાચી સફર ઔપચારિક શિક્ષણ પૂર્ણ થયા પછી જ શરૂ થાય છે. શાળા અને કોલેજ આપણને શીખવા, વિચારવા અને વિશ્વને સમજવા માટેના મૂળભૂત સાધનો પ્રદાન કરે છે. જો કે, સૌથી પ્રાસંગિક અને વ્યવહારુ જ્ઞાન આપણને જીવનમાં આગળ વધતા વધતા જ મળે છે.કમનસીબે, ઘણા લોકો તેમની ડિગ્રી મેળવ્યા પછી વાંચવાનું, સાંભળવાનું અને શીખવાનું બંધ કરી દે છે. તેઓ શિક્ષણને પૂર્ણ માને છે, જ્યારે વાસ્તવમાં, તે તો હજી શરૂ જ થયું હોય છે. એક ડિગ્રી તમને આજીવિકા કમાવવામાં મદદ કરી શકે છે, પરંતુ સતત શીખવાની વૃત્તિ તમને જીવનનું ઘડતર કરવામાં મદદ કરે છે.દુનિયા અભૂતપૂર્વ ગતિએ બદલાઈ રહી છે. દરરોજ નવી ટેકનોલોજી, વિચારો, તકો અને પડકારો સામે આવી રહ્યા છે. પ્રાસંગિક અને સફળ રહેવા માટે, આપણે પુસ્તકો, ઓડિયોબુક્સ, સેમિનાર, કોર્સ, માર્ગદર્શકો (Mentors), અનુભવો અને સાર્થક વાર્તાલાપ દ્વારા સતત શીખતા રહેવું જોઈએ.તમારા શિક્ષણનો અંત ક્યારેય ગ્રેજ્યુએશન સાથે ન આવવા દો. ગ્રેજ્યુએશનને એવો પાયો બનવા દો જેના પર તમે આજીવન શિક્ષણની ઇમારત ચણી શકો.યાદ રાખો, ઔપચારિક શિક્ષણ તમને એક શરૂઆત આપે છે, પરંતુ સ્વ-શિક્ષણ (Self-education) નક્કી કરે છે કે તમે જીવનમાં કેટલા આગળ વધશો.મહિલાઓ અને માતાઓને એક વિશેષ વિનંતીહું તમામ દીકરીઓ, મહિલાઓ અને માતાઓને પણ એક હૃદયપૂર્વકની વિનંતી કરવા માંગું છું.કૃપા કરીને તમારા સમયનો થોડો ભાગ ઉત્પાદક અને સાર્થક વિષયો દ્વારા શીખવા, વાંચવા અને પોતાનો વિકાસ કરવામાં રોકો. મહિલાઓ પરિવારનો પાયો છે અને આગામી પેઢીના વિચારો, મૂલ્યો અને ભવિષ્યને ઘડવામાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવે છે.જો કોઈ નાનું બાળક તમારા જીવનનો એક ભાગ છે, તો યાદ રાખો કે બાળકો કોઈપણ વર્ગખંડ કરતાં ઘરના વાતાવરણમાંથી વધુ શીખે છે. તેઓ તેમની આસપાસના લોકો, ખાસ કરીને તેમની માતાઓનું નિરીક્ષણ કરે છે, ગ્રહણ કરે છે, નકલ કરે છે અને તેમની પાસેથી શીખે છે.તેથી, મહિલાઓ માટે પોતાના મનને સતત સમૃદ્ધ બનાવવું અને પોતાના દ્રષ્ટિકોણને વ્યાપક બનાવવો ખૂબ જ જરૂરી છે. તમારો વિચાર આત્મવિશ્વાસુ, પ્રગતિશીલ, સકારાત્મક અને વિકાસલક્ષી હોવો જોઈએ. સારા પુસ્તકો વાંચો, પ્રેરણાદાયી ઓડિયોબુક્સ અને પોડકાસ્ટ સાંભળો, સેમિનારમાં હાજરી આપો અને નવી વસ્તુઓ શીખતા રહો. તમે જે કંઈપણ શીખો છો તે તમારા બાળકો અને પરિવારના સભ્યો સાથે સહજતાથી શેર કરી શકાય છે.જે બાળક શીખવાના વાતાવરણમાં ઉછરે છે, તેનામાં જિજ્ઞાસા, આત્મવિશ્વાસ, સર્જનાત્મકતા અને જ્ઞાન પ્રત્યે આજીવન પ્રેમ વિકસે છે. તમારા પોતાના વિકાસમાં રોકાણ કરીને, તમે માત્ર તમારી જાતને જ નથી બદલી રહ્યા પરંતુ આગામી પેઢીને સફળ અને સાર્થક જીવન માટે તૈયાર કરવામાં પણ મદદ કરી રહ્યા છો.યાદ રાખો, જ્યારે એક માતા પ્રગતિ કરે છે, ત્યારે આખો પરિવાર પ્રગતિ કરે છે. જ્યારે એક માતા શીખે છે, ત્યારે આખો પરિવાર શીખે છે. અને જ્યારે એક માતા બદલાવને અપનાવે છે, ત્યારે તે ભવિષ્યની પેઢીઓને પણ એવું જ કરવા માટે પ્રેરણા આપે છે.માતા તેના બાળકને જે સૌથી મોટી ભેટ આપી શકે છે તે ધન કે સંપત્તિ નથી, પરંતુ જિજ્ઞાસા, શાણપણ, આત્મવિશ્વાસ અને પ્રેમથી ભરેલું શીખવાનું વાતાવરણ છે.વરિષ્ઠ નાગરિકોને એક હૃદયપૂર્વકની અપીલહું દરેકને, ખાસ કરીને પચાસ, સાઠ અને સિત્તેરના દાયકામાં જીવી રહેલા લોકોને એક હૃદયપૂર્વકની અપીલ કરવા માંગું છું: ક્યારેય શીખવાનું બંધ ન કરો.ઘણા લોકો માને છે કે એક નિશ્ચિત ઉંમરે પહોંચ્યા પછી, કંઈપણ નવું શીખવાની જરૂર નથી હોતી. આ માનસિકતા વિકાસમાં મોટો અવરોધ બની શકે છે. જે ક્ષણે શીખવાનું બંધ થઈ જાય છે, પ્રગતિ ધીમી થવા લાગે છે. જેમ જેમ દુનિયા ઝડપથી બદલાય છે, તેમ તેમ આપણે આપણા સમકાલીન લોકો કરતા પાછળ રહી શકીએ છીએ અને નાની-નાની બાબતો માટે પણ અન્ય લોકો પર વધુને વધુ નિર્ભર બની શકીએ છીએ.જ્યારે આવું થાય છે, ત્યારે દૈનિક જીવન સાથે તાલ મિલાવવો વધુ મુશ્કેલ બની જાય છે....
.jpg)
